W każdym z naszych smartfonów znajdziemy przynajmniej kilka aplikacji, do których dostępu strzegą hasła. Podobnie ma się rzecz z wieloma serwisami internetowymi. Każdy wymaga loginu i hasła, a my nader często, tworząc je, idziemy na przysłowiową łatwiznę. Może to być zgubne. Jak zatem stworzyć dobre hasło, unikając jednocześnie tych najpopularniejszych.
Za dużo tych haseł!
Nasza rzeczywistość zmusza nas do pamiętania przynajmniej kliku haseł. W przypadku aktywnych użytkowników serwisów społecznościowych, streamingowych czy nawet zwykłych kont użytkownika na różnych witrynach internetowych czy w aplikacjach - liczba niezbędnych do spamiętania haseł rozrasta się już do kilkunastu. Jeśli do tego dodamy PIN-y do kart płatniczych, kody do domofonów czy korporacyjnych systemów ochrony, a do tego jeszcze konta do oprogramowania, z którego korzystamy służbowo - głowa pęka. Wtedy często, a można rzecz nawet zbyt często, próbujemy ułatwić sobie życie, stosując zbyt łatwe do odgadnięcia (choć łatwe do zapamiętania) hasła. Bywa, że tego samego, zbyt prostego hasła używamy w wielu różnych miejscach. To prosta droga, otwierająca drzwi wszystkim, czyhającym na naszą prywatność czy pieniądze.
Najpopularniejsze słabe hasła
Jak możemy przeczytać na blogu Express VPN, 40% wśród najpopularniejszych haseł stanowią... imiona. W skrajnych przypadkach, są to imiona samych użytkowników, ale nierzadko także ich dzieci, rodziców czy partnerów. Takie hasło bez problemu odgadnie każdy, kto choć trochę zna jego właściciela, względnie prześledzi jego serwisy społecznościowe. Równie złym pomysłem jest stosowanie w roli hasła czy PIN-u naszej daty urodzenia. Blog Express VPN wymienia jeszcze jedną z metod tworzenia łatwych do zapamiętania, ale i do odgadnięcia haseł. Niektórzy użytkownicy tworzą hasła używając sąsiednich znaków na klawiaturze. "QWERTY" albo "12345..." są jednymi z najpopularniejszych haseł na świecie. Czasem ta błędna metoda jest poddawana modyfikacjom - jednym z równie popularnych haseł w Polsce jest kombinacja znaków "ZAQ12WSX" One także sąsiadują na klawiaturze i łatwo zapamiętać ich układ - ale możecie być pewni, że taka kombinacja będzie jedną z pierwszych, jakich użyje osoba próbująca przejąć dostęp.
fot. Express VPN
Niezbyt dobrym pomysłem jest używanie w roli haseł wyrazów zbyt blisko związanych z użytkownikiem. Bez względu na to, czy jest to nazwa ulubionej marki samochodów, drużyny sportowej, marki ubrań czy też miasta - zabezpieczenie jest marne. Do jego odgadnięcia może wystarczyć szybki przegląd naszego konta na Facebooku... Najgorszym, co możemy zrobić, jest stosowanie jednego hasła w kilku serwisach czy aplikacjach. Wówczas każdy, kto pozna nasze hasło, zyskuje od ręki dostęp do wielu naszych kont. Jak zatem stworzyć bezpieczne hasło?
Jakie powinno być bezpieczne hasło?
Przede wszystkim - dość długie. Zaleca się, by miało przynajmniej 8 znaków. To minimum, zaleca się wręcz od 12 do 15 znaków. Każdy dodatkowy znak czyni hasło wykładniczo trudniejszym do złamania. Ponadto, warto zadbać o użycie w haśle kombinacji małych i wielkich liter, znaków specjalnych oraz cyfr. Starajmy się, by hasło nie zawierało znaków występujących zbyt blisko siebie na klawiaturze. Hasło musi być unikalne. Trzymajmy się zasady "jeden serwis/aplikacja - jedno hasło".
Do stworzenia bezpiecznego, silnego hasła można wykorzystać automatyczny generator, oferowany przez niektóre systemy operacyjne czy serwisy. Wówczas mamy pewność, że nasze hasło będzie niemożliwym do odgadnięcia, losowym ciągiem znaków. Może ono wyglądać na przykład tak: "KkG:D-R0oyIWfe4#-PpM'?vD4%". Niestety, takie hasło będzie trudne do zapamiętania, a w przypadku, gdy zgromadzimy ich więcej - właściwie niemożliwe. Nasze urządzenia często oferują rozwiązanie zwane "Menedżer Haseł" - lub podobnie. Pozwala on zapamiętać nasze unikalne hasła, ale ma parę wad. Przede wszystkim - utrata czy fizyczne uszkodzenie urządzenia sprawi, że stracimy dostęp do haseł i będziemy musieli je odtworzyć lub po prostu zmienić. Pod drugie - wszystkie te hasła są chronione kolejnym. Ono też musi być super bezpieczne - czyli wracamy do punktu wyjścia: konieczności zapamiętania go. W szczęśliwszej sytuacji są posiadacze urządzeń, pozwalających na biometryczną ochronę dostępu. Odcisk palca jest właściwie niepodrabialny, podobnie, jak skan twarzy w 3D. Zwykłe rozpoznawanie twarzy to już jednak zawodna ochrona, a do tego - wciąż nie eliminujemy problemu związanego z utratą czy awarią danego urządzenia. Jest jednak pewna alternatywa.
Stwórzmy hasło sami!
Zamiast zdawać się na automaty, generujące losowe ciągi znaków, możemy samodzielnie stworzyć hasło, które będzie zarazem silne, ale i możliwe do zapamiętania. Tu warto się odwołać do własnych, najbardziej osobistych sekretów i wspomnień. Hasło może być po prostu jakimś zdaniem, które będzie zrozumiałe i oczywiste wyłącznie dla jego twórcy. Nie powinniśmy jednak wpisywać po prostu "FajniebyłonaMajorce10lattemu"... To hasło wygląda nieźle, ale można uczynić je jeszcze trudniejszym do odgadnięcia. Musimy zadbać, by takie hasło dla osoby postronnej wyglądało jak zlepek przypadkowych znaków. Samo użycie sekwencji małych i wielkich liter - to "zA mAłO"... Dobrym pomysłem jest wprowadzenie kilku celowych błędów i znaków specjalnych, na przykład "CHeniek_jechał-lowelem_po%" czy - modyfikując wcześniejszy przykład: "Faynie_bełonaMayortze10rokówtemu". To hasło pozostanie unikalne i silne, ale mamy większe szanse na zapamiętanie go i nie pomylenie. Pamiętajmy, aby przy tworzeniu własnych haseł unikać popularnych zwrotów, memów czy cytatów, jak choćby "żyrafy_wchodzą_do_szafy" czy "ŁubuDubu_niech_żyje_nam...".
R E K L A M AJak często trzeba zmieniać hasła?
Hasło warto od czasu do czasu zmieniać, ale bez przesady. Hasła dostępu do serwisu z memami nie trzeba zmieniać co miesiąc, ale już na przykład do Facebooka czy konta e-mail (szczególnie służbowego) - warto modyfikować hasło co kilka tygodni. Bezwzględnie trzeba dokonać zmiany hasła, jeśli otrzymamy informację o możliwości jego wycieku. Takie wieści pojawiają się często w mediach, ale nierzadko wysyła je również właściciel serwisu czy aplikacji, których dane hasło dotyczy. O zmianę hasła warto także zadbać wtedy, gdy mamy podejrzenie, iż ktoś niepowołany mógł podejrzeć moment jego wpisywania - choćby w tramwaju przez ramię.
Nie notujmy haseł!
Zapisywanie haseł w notesiku, choćby najbardziej osobistym z możliwych - nie jest zalecane. Nie mamy gwarancji, że karteczka z naszymi hasłami nie trafi w niepowołane ręce. Tu jednak mogę podpowiedzieć jeszcze jeden sposób, który utrudni niepowołanej osobie złamanie naszego hasła czy PIN-u. Wystarczy zapisać je - ale niewłaściwe! W wielu przypadkach, po parokrotnym wpisaniu złego hasła - dostęp jest blokowany, co w wielu sytuacjach może uchronić nas przed kłopotami. Sam stosuję tą metodę od dawna. Na spodzie mojego laptopa znajdziecie hasło, a na karcie bankowej - PIN. Tyle, że są niewłaściwe, a właściwych nie zna nikt poza mną. Dzięki temu są zwiększone szanse, że niepowołana osoba szybciej zablokuje sobie dostęp do naszych sekretów, a my - zyskamy cenny czas na reakcję - choćby zorientowanie się, że nasze rzeczy wpadły w niepowołane ręce.
fot. Express VPN
Silne hasło to nie wszystko - korzystajmy też z VPN
Buszując w internecie, warto skorzystać z jeszcze jednej opcji, chroniącej naszą prywatność. Mowa o VPN, czyli Virtual Private Network. VPN to swoisty "tunel", w którym biegną nasze dane, przechodząc po drodze przez specjalny serwer, "maskujący" nas. Pobierając aplikację VPN, "chowamy się" przed śledzącymi nasze poczynania w sieci. Poza zaszyfrowaniem całego ruchu, zyskujemy także nowy, zmienny adres IP, dzięki czemu intruzi nie widzą tego, co robimy w Internecie. VPN pozwala także uzyskać dostęp do ocenzurowanych treści w niektórych częściach świata, a także skorzystać z ofert specjalnych w sklepach internetowych czy serwisach streamingowych - wystarczy tylko zmienić lokalizację serwera. A tych jest wiele - w przypadku ExpressVPN - ponad 3000.
Materiał przygotowany we współpracy z Express VPN.

